حبوبات و غلات، دو گروه غذایی ضروری هستند که فواید زیادی برای سلامتی دارند. آنها سرشار از مواد مغذی مانند فیبر، پروتئین، ویتامینها و مواد معدنی هستند و خطر ابتلا به برخی از انواع سرطان و بیماریها را کاهش میدهد. با افزودن حبوبات و غلات بیشتر به رژیم غذایی خود، میتوانید به طور کلی سلامت و تندرستی خود را افزایش دهید.
مصرف بالای غلات کامل، سبزیجات، حبوبات، آجیل و دانهها به طور قابل توجهی با کاهش خطرات بیماریهای قلبی-عروقی، فشار خون بالا، سکته مغزی و دیابت نوع 2 مرتبط است. با وجود این که تحقیقات علمی فواید متعددی از مصرف حبوبات را به اثبات رسانده است، درصد خیلی کمی از قشر بزرگسال جهان حبوبات و غلات را اصولی مصرف میکنند.
یکی از چالشهای بیماران دیابتی (به خصوص دیابت نوع 2) اصلاح رژیم غذایی و ترک وعدههای ناسالم است. این افراد با تغذیه درمانی پزشکی و انتخاب غذاهای سالم میتوانند به بهبود قند خون، فشار خون، کلسترول و BMI خود کمک کنند. اطلاعات جمع آوری شده نشان می دهد وابستگی قوی بین تهیه غذای اصلی سالم در آشپزخانه و مرگ و میر وجود دارد. حبوبات و غلات به عنوان غذای اصلی و سالم می توانند در رژیم غذایی هر فردی نقش مهمی ایفا کنند.
قوت غالب مردم دنیا چیست؟
قوت غالب، مجموعهای از خوراکهای اصلی یا حبوبات و غلات است که در مناطق مختلف کشور به طور متداول و در حجم زیاد مصرف میشوند. این خوراکها نقش مهمی در تامین انرژی و سلامتی افراد دارند و بیانگر فرهنگ غذایی غنی و متنوع آن اقلیم هستند. قوت غالب در هر منطقه یا کشور متناسب با توجه به شرایط آب و هوایی، فرهنگ غذایی، محصولات کشاورزی و عوامل اقتصادی و اجتماعی متفاوت است.
برای مثال در ایران، نان به عنوان قوت غالب شناخته میشود. انواع مختلف نان مانند نان لواش، نان سنگک، نان بربری و نان تافتون در سراسر کشور به طور گسترده مصرف میشوند. نان، منبع غنی از کربوهیدرات و فیبر است و نقش مهمی در تامین انرژی و سلامتی افراد دارد.
غلات دیگر مانند گندم، جو و ذرت نیز در برخی از مناطق ایران به عنوان قوت غالب مورد استفاده قرار میگیرند. این غلات به صورت نان، آش، سوپ و یا در ترکیب با غذاهای دیگر مصرف میشوند. حبوبات مانند عدس، لوبیا، نخود و ماش نیز از جمله غذاهای اصلی در بسیاری از خانوادههای ایرانی هستند. غلات و حبوبات، منبع غنی از پروتئین، فیبر، ویتامینها و مواد معدنی هستند و اغلب نیازهای غذایی را تامین میکند.
بزرگترین تولیدکنندگان حبوبات و غلات
در سالهای اخیر، ایران به خودکفایی در تولید گندم، جو، ذرت و برنج رسیده است و نیازی به واردات گندم ندارد. امروزه ایران یکی از بزرگترین تولیدکنندگان گندم در خاورمیانه و شمال آفریقا به شمار میرود. بخش قابل توجهی از غلات تولیدی در ایران به مصارف داخلی میرسد و مابقی به کشورهای همسایه مانند عراق و افغانستان صادر میشود.
همچنین ایران یکی از بزرگترین تولیدکنندگان نخود در جهان است و حدود 10 درصد از تولید جهانی نخود را به خود اختصاص میدهد. سایر حبوبات مهم تولیدی در ایران شامل عدس، لوبیا، ماش و باقلا هستند. ایران بخش قابل توجهی از حبوبات تولیدی خود را به کشورهای مختلف جهان شامل عراق، افغانستان، ترکیه، امارات متحده عربی و هندوستان صادر میکند.
طبق آمار فائو، در سال 2021، ایران حدود 1.8 میلیون تن حبوبات تولید کرده است که این رقم معادل 3.5 درصد از کل تولید حبوبات در جهان است. علاوه بر این در سال 2021، ایران حدود 700 هزار تن حبوبات صادر کرده است که این رقم معادل 12 درصد از کل صادرات حبوبات در جهان است.
نحوه کاشت و برداشت غلات و حبوبات
مراحل کاشت، داشت و برداشت انواع حبوبات و غله فرایند پیچیده است. میتواند متناسب با نوع بذر، آب و هوا و شرایط منطقه متفاوت باشد. مکانیزه کردن هر یک از این مراحل به افزایش بهرهوری و کاهش هزینهها کمک شایانی میکند. مختصر کارهای لازم به شرح زیر است.
-
کاشت
آماده سازی زمین: اولین قدم برای کاشت است. این کار شامل شخم زدن، تسطیح و کوددهی زمین میشود.
انتخاب بذر: نوع بذر گندم باید با توجه به آب و هوا و شرایط خاک منطقه انتخاب شود.
بذرپاشی: بذر را می توان به صورت دستی یا با استفاده از ماشین آلات کشاورزی کاشت.
آبیاری: بعد از بذرپاشی، باید به طور مرتب به زمین آب داد تا بذرها جوانه بزنند.
-
داشت
کنترل علفهای هرز: هر نوع علف میتواند با بذر برای مواد مغذی و آب رقابت کنند، بنابراین باید کنترل شود.
آفات و بیماریها: هر بذری میتواند به آفات و بیماریهای مختلف مبتلا شود که باید به موقع کنترل شود.
کوددهی: در طول فصل رشد، ممکن است لازم باشد به دانههای حبوبات و غلات کود اضافی داده شود.
-
برداشت
زمان برداشت: این زمان بستگی به نوع بذر، آب و هوا و شرایط منطقه دارد.
روش برداشت: حبوبات و غلات را میتوان به صورت دستی یا با استفاده از ماشین آلات کشاورزی برداشت کرد.
جداسازی دانهها: بعد از برداشت، دانهها باید منظم از ساقهها جدا شده و تمیز شوند.
ذخیره سازی: محصول برداشت شده، باید در انبارهای مناسب ذخیره سازی شوند تا از فاسد شدن آنها جلوگیری شود.
اهمیت بسته بندی و نگهداری حبوبات و غلات
بسته بندی و نگهداری مناسب حبوبات و غلات، نقشی کلیدی در موفقیت صادرات این محصولات ایفا میکند. انتخاب بسته بندی مناسب و رعایت اصول صحیح نگهداری، میتواند به حفظ کیفیت، سلامت و ارزش غذایی حبوبات و غلات در طول فرآیند حمل و نقل و انبارداری در کشور مقصد کمک نماید و از بروز خسارات و ضایعات جلوگیری کند. در ادامه به بررسی برخی از مزایای بسته بندی و نگهداری مناسب حبوبات و غلات در صادرات میپردازیم:
-
حفظ کیفیت و سلامت محصول
بسته بندی مناسب میتواند از فاسد شدن، آلودگی و تغییر طعم و مزه حبوبات و غلات در طول حمل و نقل جلوگیری کند. با استفاده از بسته بندیهای ضد رطوبت و نفوذ حشرات، میتوان از فاسد شدن و افت کیفیت محصول جلوگیری کرد. بسته بندی مناسب میتواند از محصول در برابر ضربه، فشار و آسیبهای فیزیکی محافظت کند.
-
افزایش ماندگاری و جلوگیری از ضایعات
بسته بندی مناسب میتواند ماندگاری حبوبات و غلات را افزایش دهد و به صادرکنندگان این امکان را بدهد تا محصولات خود را به مدت طولانیتر در انبار ذخیره کرده و یا به کشورهای دور دست صادر نمایند. همچنین از ضایعات حبوبات و غلات در طول فرآیند حمل و نقل و انبارداری جلوگیری و به حفظ سرمایه و افزایش سوددهی کمک میکند.
-
جلب رضایت مشتریان خارجی
رعایت استانداردهای بینالمللی در بسته بندی حبوبات و غلات، نشاندهنده کیفیت و مرغوبیت محصول و احترام به حقوق مصرفکننده است. همچنین درج اطلاعات دقیق و کامل محصول مانند نام، برند، تاریخ تولید، تاریخ انقضا، روش نگهداری و … میتواند توجه مشتریان خارجی را به خود جلب کند و تمایل آنها را به خرید محصول افزایش دهد.
-
کاهش هزینههای صادرات
بسته بندی مناسب میتواند از ضایعات و آسیبهای محصول در طول حمل و نقل جلوگیری کند و از این طریق، هزینههای صادرات را کاهش دهد. همچنین استفاده از بسته بندیهای استاندارد و باکیفیت، به حمل و نقل آسانتر و امنتر محصول کمک میکند.
-
افزایش ارزش صادراتی
بسته بندی زیبا و باکیفیت میتواند ارزش صادراتی حبوبات و غلات را افزایش دهد و به سودآوری بیشتر برای صادرکنندگان منجر شود. ارائه محصول با بسته بندی جذاب و منحصر به فرد، میتواند تمایز محصول ایرانی از سایر محصولات مشابه در بازارهای بینالمللی را به وجود آورد.
